Nova EU Direktiva o energetskim performansama zgrada: Prilika za visoko efikasne, zdrave i udobne zgrade

Nova EU Direktiva o energetskim performansama zgrada: Prilika za visoko efikasne, zdrave i udobne zgrade

Nova revidirana Direktiva o energetskim performansama zgrada (EPBD), koja je stupila na snagu 9. jula ove godine, ojačala je napore da Evropska unija dobije visoko efikasan i dekarbonizovan stambeni sektor. To će omogućiti građanima, vlasnicima i zakupcima da žive u boljim zgradama, u pogledu energetskih performansi, udobnosti i blagostanja.

Novine u propisu

Evropska komisija je proceduru izmjena pokrenula 2016. godine, a poslije više od godinu dana intenzivnih pregovora, Evropski parlament i Savijet su postigli sporazum.

Direktiva zadržava neke od ranijih riješenja (kao što su zahtjevi za uvođenje zgrada sa skoro nultom potrošnjom energije (Zero Energy Buildings – nZEB) do 2020. godine, optimizacija troškova kao vodeći princip definisanja standarda energetskih performansi i Certifikati o energetskim performansama (EPCs) za pružanje informacija vlasnicima i zakupcima stanova) i uvodi nekoliko novina: novi član koji zahtjeva od članica EU da usvoje dugoročne strategije renoviranja sa ciljem da do 2050. obezbijede visoko efikasan i potpuno dekarbonizovan stambeni sektor; odredbe koje povezuju finansiranje sa renoviranjem; zahtjevi za e-mobilnost koji se odnose na pripremu zgrada za elektrifikaciju privatnog transporta postavljanjem punjača za električna vozila; novi dobrovoljni smartness indicator, koji će pomoći u upravljanju i smanjenju energetske potražnje u zgradama, kao i zahtjev da Evropska komisija do 2020. godine uradi studiju izvodljivosti uvođenja pasoša za obnovu zgrada kao dopunu Certifikata o energetskim performansama (EPC).

Zadržavanjem nekih od ključnih elemenata stare Direktive, članice EU će nastaviti njenu primjenu bez većih poremećaja i integrisati nove elemente tokom perioda transpozicije – sve države članice moraju prenijeti Direktivu u nacionalno zakonodavstvo do 10. marta 2020. godine.

Stambeni sektor postaje središte energetske tranzicije u Evropi

Jedan od najkritičnijih elemenata, koji je uveden novom Direktivom, je veći fokus ka renoviranju. S obzirom na to da 97% postojećih zgrada zahtjeva popravke, jedini način da se ostvare ciljevi za 2050. godinu je renoviranje najvećeg dijela stambenog sektora.

Pokretanje renoviranja zahtjeva uspostavljanje ravnoteže između promovisanja načina za stimulisanje tržišta renoviranja i definisanja obaveznih zahtjeva za bolje performanse zgrada. Nacionalne dugoročne strategije renoviranja stvaraju priliku članicama EU da uvede nove politike i mjere za podršku obnavljanju nacionalnog stambenog fonda. Ovo će omogućiti ekonomičnu transformaciju postojećih zgrada u zgrade sa gotovo nultom potrošnjom energije i dostizanje ciljeva za 2050. godinu o energetski efikasnom i dekarbonizovanom stambenom sektoru.

Direktiva navodi niz mjera koje bi mogle da budu uključene u strategije, kao što su akcije za podsticanje dubokog renoviranja, identifikacija prelomnih tačaka, politike i aktivnosti radi usmjeravanja najslabijeg segmenta stambenog sektora i nacrt akcija koje doprinose ublažavanju energetskog siromaštva. Članice mogu da izaberu mjere koje treba uključiti u strategije i da definišu indikativne ciljeve za 2030. i 2040. i mjerljive indikatore (npr. stope renoviranja ili ograničenje potrošnje energije po kvadratnom metru) za praćenje i mjerenje napretka. Strategije, takođe, moraju da se bave i rješavanjem pitanja kao što su zdravlje, blagostanje i kvalitet vazduha.

Ovo bi trebalo da stvori novi impuls za renoviranje zgrada. Uloga zgrada u tranziciji ka održivom i sigurnom energetskom sistemu je nesporna, a Direktiva o energetskim performansama zgrada doprinosi postavljanju zgrada u središte energetske tranzicije u Evropi.

Zemlje u procesu pristupanja EU pripremaju nacionalne strategije

Nova Direktiva će, takođe, uticati i na to kako će se zemlje u procesu pristupanja EU postaviti prema renoviranju u budućnosti, s obzirom na to da će morati da usvoje iste ciljeve kao i zemlje članice. S obzirom na stanje postojećeg stambenog sektora u ovim zemljama, renoviranje je veliki izazov za njih, kao i za većinu članica EU. U mnogim zemljama u procesu pristupanja EU, u toku je priprema strategija za renoviranje kao dio obaveze iz Ugovora o Energetskoj zajednici. Ipak, ove zemlje mogu i dodatno da povećaju svoje napore za obnovu stambenog fonda.

Lokalne vlasti u mnogim zemljama preuzimaju vodstvo. Projekat EmBuild je podržao lokalne vlasti i pružio neke zanimljive primjere koji mogu inspirisati i podržati nacionalne i lokalne vlasti da obnove svoje zgrade. Na primjer, projekat je podržao opštine u Srbiji da razviju strategije renoviranja, pa su za opštine Vrbas, Lajkovac i Sopot razvijena tri modela. Oni se mogu koristiti kao osnova za strategije u drugim opštinama, ali mogu inspirisati i obezbijediti materijal za nacionalnu strategiju renoviranja.

Revidirana Direktiva zahtjeva od članica EU da obave javne konsultacije o strategiji renoviranja prije usvajanja i da nastave sa konsultacijama tokom primjene. Ovo će biti važna prilika za veću saradnju i uključivanje lokalnih opština u razvoj nacionalnih strategija.

Preuzeto sa: https://balkangreenenergynews.com/rs/nova-eu-direktiva-o-energetskim-performansama-zgrada-prilika-za-visoko-efikasne-zdrave-udobne-zgrade/

Na temu energetska efikasnost u zgradarstvu